કાયદો જોડાણ સુવિધાઓને પ્રતિબંધિત કરશે અને AI ની માનસિક સ્વાસ્થ્ય અસર પર સંશોધન માટે ભંડોળ પૂરું પાડશે. / IANS
અમેરિકાના ડેમોક્રેટિક સાંસદ બેકા બેલિન્ટે એક નવું બિલ રજૂ કર્યું છે, જે અંતર્ગત કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તા (AI) આધારિત ચેટબોટ કંપનીઓને સગીર વયના બાળકો માટે એવા ફીચર્સ આપવાથી રોકવાનો પ્રસ્તાવ છે, જે તેમને ભાવનાત્મક રીતે ચેટબોટ પર નિર્ભર બનાવે, વધુ સમય સુધી જોડાયેલા રાખે અથવા વ્યસન તરફ દોરી જાય.
'એડિક્ટિવ ડિઝાઇન એક્ટ' નામના આ બિલ હેઠળ જો કોઈ કંપની સગીરો માટે આવા વ્યસનકારક ફીચર્સ ધરાવતા AI ચેટબોટ્સ ઉપલબ્ધ કરાવશે તો તેના પર નાગરિક દંડ (Civil Penalty) લગાવવામાં આવશે.
તાજેતરના સમયમાં વધુને વધુ કિશોરો ભાવનાત્મક સહારો અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત માર્ગદર્શન માટે AI ચેટબોટ્સનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. બેલિન્ટના કાર્યાલયે જાહેર કરેલી માહિતી મુજબ, મોટા ભાગના ચેટબોટ્સ એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવ્યા નથી કે તેઓ માનસિક સંકટમાંથી પસાર થઈ રહેલા યુવાનોને સુરક્ષિત રીતે પ્રતિસાદ આપી શકે.
બેકા બેલિન્ટે જણાવ્યું કે, "ટેક્નોલોજી કંપનીઓએ વર્ષો સુધી લોકોનું ધ્યાન ખેંચી રાખવા અને તેમને લાંબા સમય સુધી જોડાયેલા રાખવાની રીતો વિકસાવી છે. માનસિક સંકટનો સામનો કરી રહેલા બાળકો માટે AI ચેટબોટ્સમાં એ જ પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરવાની તેમને મંજૂરી ન હોવી જોઈએ."
તેમણે વધુમાં કહ્યું કે, "AIના મામલે આપણે ફરી એ જ ભૂલ ન કરવી જોઈએ. વધુ પરિવારોને નુકસાન સહન કરવું પડે તે પહેલાં સ્પષ્ટ નિયમો, સંશોધન અને જવાબદારી જરૂરી છે."
બિલ મુજબ કંપનીઓ સગીરોને એવા AI ચેટબોટ્સ ઉપલબ્ધ કરાવી શકશે નહીં, જેમાં વ્યસન, અતિશય ભાવનાત્મક જોડાણ અથવા સતત ઉપયોગ વધારતા ફીચર્સ સામેલ હોય.
આવા ફીચર્સમાં ટાઇપિંગ ઇન્ડિકેટર્સ, અવતાર, અગાઉની વાતચીતમાંથી વ્યક્તિગત માહિતી સંગ્રહ કરીને તેનો ઉપયોગ કરવો, વાતચીત આગળ વધારવા માટે વધુ સંવાદ અથવા ચૂકવણીની જરૂરિયાત ઊભી કરવી, બે કલાકથી વધુ સમય સુધી સતત વાતચીતની મંજૂરી આપવી અને કોઈ વાસ્તવિક વ્યક્તિનું રૂપ ધારણ કરવું જેવા ફીચર્સનો સમાવેશ થાય છે.
નિયમોના ભંગ બદલ કંપનીઓને અસરગ્રસ્ત દરેક સગીર માટે 5,000 ડોલર સુધીનો નાગરિક દંડ થઈ શકે છે.
આ બિલ હેઠળ વિવિધ સરકારી એજન્સીઓની એક ટાસ્ક ફોર્સ પણ બનાવવાનો પ્રસ્તાવ છે, જે યુવાનોના માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર AI ચેટબોટ્સના જોખમોનો સામનો કરવા માટે ભલામણો કરશે.
બિલમાં વૈજ્ઞાનિક સંશોધન માટે 30 લાખ ડોલર અને માતા-પિતા તથા શિક્ષકોને AI ચેટબોટ્સના અતિરેક ઉપયોગના ચેતવણી સંકેતો અંગે જાગૃત કરવા માટે 50 લાખ ડોલરના આઉટરીચ કાર્યક્રમોને મંજૂરી આપવાનો પ્રસ્તાવ છે.
સંશોધન માટે ગ્રાન્ટ મેળવનારા સંશોધકોને AI કંપનીઓએ જરૂરી માહિતી ઉપલબ્ધ કરાવવી પડશે. જો કોઈ કંપની જરૂરી માહિતી આપવાનો ઇનકાર કરશે તો તેના પર 1 કરોડ ડોલર સુધીનો દંડ થઈ શકે છે.
બિલમાં એ પણ જોગવાઈ છે કે ઉંમર ચકાસણી (Age Verification) માટે ઉપયોગમાં લેવાતી વ્યક્તિગત માહિતીનું લઘુત્તમ પ્રમાણમાં જ સંગ્રહ કરવામાં આવે અને તે માહિતી 24 કલાકની અંદર કાઢી નાખવામાં આવે.
સેન્ટર ફોર હેલ્થ એન્ડ ડેમોક્રસીના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર રેચલ મેડલીએ જણાવ્યું કે, "AI ચેટબોટ્સને એવી રીતે ડિઝાઇન ન કરવા જોઈએ કે જે યુવાનોને ભાવનાત્મક રીતે તેના પર નિર્ભર બનાવે અથવા તેમની માનસિક તંદુરસ્તીના ભોગે સતત તેનો ઉપયોગ કરાવે."
અમેરિકન સાઇકિયાટ્રિક એસોસિએશનની મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી અને મેડિકલ ડિરેક્ટર ડૉ. માર્કેટા એમ. વિલ્સે જણાવ્યું કે AI માનસિક સ્વાસ્થ્ય સેવાઓમાં સુધારો લાવી શકે છે, પરંતુ તેનો ઉપયોગ પુરાવા આધારિત સારવાર પદ્ધતિઓ પર જ આધારિત હોવો જોઈએ.
તેમણે ઉમેર્યું કે, "AI ચેટબોટ્સ ક્યારેય ડૉક્ટર અને દર્દી વચ્ચેના સંબંધનું સ્થાન લઈ શકતા નથી. સુરક્ષિત, પુરાવા આધારિત અને દર્દી કેન્દ્રિત સારવાર માટે આ સંબંધ અત્યંત જરૂરી છે."
આ બિલને પ્રતિનિધિઓ ક્રિસ ડેલુઝિયો, ટોમ સુઓઝી અને બોની વોટસન કોલમેનનું સહપ્રાયોજન મળ્યું છે. ઉપરાંત અનેક માનસિક સ્વાસ્થ્ય, સામાજિક કાર્ય અને ગ્રાહક હિત સાથે જોડાયેલી સંસ્થાઓએ પણ આ બિલને સમર્થન આપ્યું છે.
ગુજરાતીમાં અન્ય સમાચારો વાંચવા અહીં ક્લિક કરો "ન્યુ ઇન્ડિયા અબ્રોડ ગુજરાતી"
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
Comments
Start the conversation
Become a member of New India Abroad to start commenting.
Sign Up Now
Already have an account? Login